Meer dan een eeuw actief voor Hoorns erfgoed

Kwartaalblad 2013 nr.3   (september)

kwartaablad Oud Hoorn 2013 - 3

De Hoornse Portretschilder Abraham Liedts

Puttelaar, Carla van de
Pag. 104-109
Aan Abraham Liedts werd voor het eerst aandacht besteed, door de van oorsprong Hoornse kunsthistoricus Bernard Renckens, in Kunsthistorische mededelingen van het Rijksbureau voor Kunsthistorische documentatie in 1948. Hij merkte daarin op dat deze tot dan toe door biografen niet was opgemerkt en alleen in Arnold Houbrakens De groote schouburgh der Nederlandsche konstschilders en schilderessen uit 1718 wordt genoemd als leermeester van Jan Claesz Rietschoof (1651-1719).
De portretschilder Abraham Liedts werd in Hoorn geboren als vermoedelijk derde en jongste (in 1619 nog levende) zoon van ene Jacob. Gedurende zijn leven ontwikkelde Liedts zich tot een befaamd portretschilder. Maar het bleef niet bij portretten. Zo vervaardigde hij in 1653 het schitterende schuttersstuk van het vendel van kapitein Dirck Claesz. Veen dat deel uit maakt van de collectie van het Westfries Museum.
Abraham Liedts stierf in 1668 te Hoorn en werd op 12 december van dat jaar begraven in de Grote Kerk. In een uitvoerig artikel beschrijft kunsthistoricus Carla van de Puttelaar het leven en werk van Abraham Liedts.

Zie hier voor noten en bronnen (opent in PDF reader)

De glazen van de Oosterkerk

Lamers, John
Pag. 110-115
Oorspronkelijk was de Oosterkerk geheel voorzien van gebrandschilderde ramen. Van oudsher werden de kerkramen ook wel perken genaamd: het beeld van de bijbel. Zij immers laten Gods licht schijnen in ons hart. Mede daarom weden de glazen tijdens de beeldenstorm dikwijls gespaard. Vele ramen waren geschonken door de gilden. Ook vereerden steden elkaar door gebrandschilderde ramen te schenken die doorgaans geplaatst werden in kerken. Met het instorten van de tweebeukige voorgevel op 13 april 1603 ten gevolge van een hevige storm gingen in de Oosterkerk prachtige glazen verloren. Daar bleef het echter niet bij, in de daarop volgende jaren zouden ook de meeste anderen glazen uit de kerk verdwijnen. Tijdens de restauratie van de kerk wist het actiecomité ook het nodige geld te verwerven om enkele glazen te kunnen plaatsen. Verder schonk in 2006 de Stichting... lees verder >>

Opgraving van een stolp aan de Bangert

Duijn, Diewertje
Pag. 116-119
Op het perceel Bangert 61 in Zwaag zijn in april 2012 door Archeologie Hoorn de resten van een 17e-eeuwse stolpboerderij opgegraven. Deze boerderij is in de tweede helft van de 19e eeuw afgebroken, waarna hier een kleinere stolp is gebouwd. In 2012 is ook dit gebouw gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Het archeologisch onderzoek op deze lokatie verschaft voor het eerst een inkijkje in een eenvoudig boerenhuishouden langs de Bangert. Daarnaast vormt het onderzoek een belangrijke aanvulling op de geschiedenis van de stolpboerderij, een onderzoeksthema waarop Archeologie Hoorn zich de laatste jaren speciaal richt. In het door Dieuwertje Duijn geschreven artikel krijgt de lezer inzicht hoe een dergelijke boerderij was ingedeeld en over de leefomstandigheden van de bewoner. Tal van afbeeldingen tonen de bij de opgravingen gevonden voorwerpen.

Zie hier voor noten en bronnen (opent in PDF reader)

Het mooiste stadsgezicht in heel Nederland

Ottens, Egbert
Pag. 120-129
"’t Is wel het mooiste stadsgezicht in heel Nederland", schreef Jac. P. Thijsse in “Langs de Zuiderzee” (1914), toen hij vanuit De Nek naar het silhouet van Hoorn keek. Met deze regels begint een uitvoerig artikel van de hand van Egbert Ottens. Regelmatig duiken er weer stemmen op om of een polder of een dam aan te leggen waardoor dit prachtige uitzicht verloren zou gaan. In zijn artikel beschrijft Ottens de grote waarde van dit natuurgebied, zoals Thijsse dat al een eeuw geleden had ontdekt. “Ga nu de Zuiderzee zien, eer het te laat is”, schreef Thijsse destijds. “Want lang zal het niet meer duren of groene polders vervangen kabbelende golfjes”. Zo ver zal het niet komen. Maar waakzaamheid blijft geboden om de enige echte baai die ons waterrijke land rijk is, en de enige stad aan een meer, waar men op een markant en uniek silhouet kan afstevenen, voor de toekomst te bewaren. Zo besluit Ottens zijn artikel dat pleit voor het behoud van dit unieke gebied.

Zie hier voor noten en bronnen (opent in PDF reader)

De bodebus van de gemeente Hoorn

Bakker, Jos
Pag. 130-132
Wat is een bodebus en door wie wordt dit onderscheidingsteken gedragen? Jos Bakker heeft zich in dit onderwerp verdiept en in een artikel van zijn hand legt hij het uit. De bode is het visitekaartje van de gemeente. Bodes hadden ook in Hoorn een dienende, representatieve functie in uiteenlopende situaties: van serviceverlening tijdens raadsvergaderingen tot assistentie bij de lintjesregen, van het bezorgen van post bij de raads- en collegeleden tot het assisteren van de ambtenaren van de burgerlijke stand. Jarenlang droegen de stadhuisbodes in Hoorn geen bodebus. De drie bodebussen van de gemeente Hoorn waren museumobjecten geworden. In 2002 kwam daar verandering in en werd op 12 maart de toenmalig dienstdoende bode een nieuw ontworpen bodebus opgespeld.

Kaan’s kaashandel honderd jaar

Tack, Peter
Pag. 133-135
In 1913 ging Klaas Kaan, op dat moment 15 jaar oud, op het adres Nieuwland 16 van start als zelfstandig groothandelaar in boter en kaas. In 1918 trouwde Klaas Kaan met Gery Jongh Visscher uit Durgerdam en vervolgens opende hij een winkel in kaas, boter en eieren op het adres Gouw 20. Inmiddels is het de derde generatie Kaan die de zaken nog altijd voortzet en staat de vierde generatie in de startblokken. Met nog een tweede winkel aan de Koorstraat in Alkmaar bloeit de firma als nooit te voren. Peter Tack geeft in een uitvoerig artikel een overzicht van de historie van Kaan’s Kaashandel.

Professor Leenhoff, beeldhouwer en etser

Wester, Karin
Pag. 140-145
Afgezien van een kleine onderbreking in 2011 staat het beeld van Jan Pietersz. Coen al weer zo’n 120 jaar op zijn sokkel. In de loop der tijd is er het nodige over het standbeeld geschreven maar de naam van de maker is nauwelijks ter sprake gekomen. In zijn artikel "Standbeeld Jan Pietersz. Coen 100 jaar geleden "op heilige grond" onthuld" vertelt Arie van Zoonen uitvoerig hoe het beeld tot stand kwam (1993). In dit artikel wordt echter de naam van de beeldhouwer niet vermeld. De maker is Karel Adolf Constantijn Leenhoff, op 24 mei 1841 geboren te Zaltbommel. Karin Wester beschrijft het leven en werken van de op 25 april 1914 in Nice overleden kunstenaar.

Zie hier voor noten en bronnen (opent in PDF reader)

Verder in dit kwartaalblad:

Verslag ledenvergadering Vereniging Oud Hoorn
Overzicht Lezingen seizoen 2013-2014
Boekaankondiging
Bosboom en de Noorderkerk

Overige rubriekenBestuursmededelingen
Lezers schrijven
Stadsbeeld, restauraties, wijzigingen en verval
Het documentatiecentrum van Oud Hoorn
Hoe Hoorn veranderde

Bekijk of download de PDF versie (5.88 MB - Opent in nieuw venster)


NB Alleen artikelen ouder dan een jaar zijn beschikbaar in het PDF formaat!
Download hier de gratis Acrobat PDF Reader.Bekijk ook: Auteursrechten

 

 

Leden van de Vereniging Oud Hoorn ontvangen het Kwartaalblad op het huisadres. Losse nummers, voorzover voorradig, zijn verkrijgbaar gedurende de openingsuren van het Oost-Indisch Pakhuis.

Kwartaalbladen t/m 2000 prijs per stuk € 4,50
Kwartaalbladen 2001 tot nu, prijs voor leden € 4,50
Kwartaalbladen 2001 tot nu, prijs voor niet-leden € 6,00

Vrijwel alle kwartaalbladen zijn in te zien in ons archief in het Oud Hoorn verenigingsgebouw.
Kwartaalblad index 1979 t/m 2004, Arie van Zoonen
Samenvattingen 2002-2013, Frans Zack
Samenvattingen 2014-2021, Ben Leek
PDF versies 1979-2009 en database artikelen beeldbank, Gerard van Stijn