Een eeuw lang actief voor Hoorns erfgoed

De panden van Vereniging Oud Hoorn

Breed 12

Breed 12 Hoorn (september 2014)
Breed 12, september 2014

Jaar van overdracht 1971.
Breed 12 is bij akte van 2 september 1971 ten overstaan van notaris B.E.A.M. Schreurs overgedragen aan de Vereniging Oud Hoorn. Het betreft een pakhuis met erf kadastraal B3402, groot 1,45 are.
Het pakhuis met erf is door de erven van J.Pzn. Blokker geschonken aan de Vereniging Oud Hoorn, ter nagedachtenis aan hun ouders.
Het pand is op 27-4-1965 op de rijksmonumentenlijst geplaatst.

Omgeving

Het Breed was vroeger een vestinggracht en stamt uit 1426. Men noemde het Smerighorn. Deze naam wordt gebruikt tot in de 20e eeuw. In 1665 wordt de gracht gedeeltelijk gedempt. Het gedeelte waar Breed 12 staat is gedempt in 1741.

.

Korte beschrijving van het pand

Breed 12 is een pand met een laat 17e eeuwse halsgevel en was zowel als woonhuis en pakhuis in gebruik. Het heeft een sobere stenen gevel en vensters met 18e eeuwse roeden.
In de voorgevel is een gedenksteen geplaatst met als opschrift "dit pand is aan Hoorn geschonken door de erven van Jacob Blokker Pz. ter nagedachtenis aan hun ouders MCMLXXIV".
Het pand is voornamelijk in gebruik als pakhuis, maar ook als winkel en zelfs als woonhuis.

 

Eigenaren, bewoners en huurders van Breed 12

Eigenaren

Breed 12 Hoorn (1952)
Breed 12 in 1952, hier nog pakhuis van Jacob Blokker
1832

Gerrit Hengelman, winkelier, woont er met zijn gezin.

1833

Cornelis Schuit Diksz, goudsmid, koopt het woonhuis met erf en achterstaand pakhuis voor fl. 1.500,--.

1835

Adam Groen Rijksz., hoefsmid, koopt het pand ook weer voor fl 1.500,-- .

1843

Pieter Schollee, tabaksverkoper, koopt het pand.

1859

De kinderen van Schollee verkopen het pand, inclusief 3 toonbanken, een gortla en een droogvloer voor tabak of thee (een eest) aan Pieter Jacob Boon.

1877

Logementhouder Cornelis van Helden en logementhouder Ige Igesz'. zijn de volgende eigenaren.

1890

Ige Igesz. verkoopt het pand aan Lodewijk de Vries.

1919

Jacob Pietersz. Blokker wordt eigenaar van het pand en voorziet de voorgevel van zijn naam.

1971

Vereniging Oud Hoorn neemt het pand aan als schenking, maar niet zonder bedenkingen. Pas als de firma Blokker een aanzienlijk bedrag beschikbaar stelt en ook voor voorfinanciering van de restauratie zal zorgdragen, wordt de schenking aanvaard.

Huurders en bewoners

Breed 12 Hoorn (1973)
Breed 12 in 1973 (foto: Klaas Laan)
1832

Eigenaar Gerrit Hellingman bewoont het pand met zijn gezin, zijn vrouw Geertje Ronnenberg, zijn vijfjarig dochtertje en de 38 jarige dienstbode Cornelia de Graaf.

1835

Eigenaar Adam Groen Rijksz. heeft geen andere panden dus men vermoedt dat hij er zelf is gaan wonen. Bij de geboorte van zijn kind, geeft hij op dat hij winkelier van beroep is. Hieruit kunnen we opmaken dat het pand als winkel werd gebruikt.
Het is niet bekend of de daarop volgende eigenaar er ook zelf gewoond heeft.

1859

Het pand heeft geen woonbestemming meer en wordt gebruikt als opslagruimte. Ige Igesz. die ook eigenaar van logement De Posthoorn was, heeft het pand waarschijnlijk als opslagruimte gebruikt voor zijn logement.

1912

A. Langereis, grossier in glas, porselein- en aardewerk.

1919

Jacob Blokker gebruikt het pand als officieel magazijn van zijn firma Jacob Blokker pz.

1972

De erven schenken het pand aan de Vereniging Oud Hoorn. Er volgt een intensieve restauratie onder leiding van architect W.A. Loomans. Teekengenootschap Debutade 1866 is vanaf de schenking nauw betrokken bij de renovatie en zal de bovenverdieping gaan huren om er teken- en schildercursussen te geven.

Teekengenootschap Debutade
De ruimte van Teekengenootschap Debutade
(foto: Debutade 2013)
1974

Samen met Teekengenootschap Debutade wordt het pand geopend met een mooie expositie. De bovenverdieping blijft daarna in gebruik als permanente expositieruimte,waar iedereen van harte welkom is.
Het achterdeel van het pand wordt verhuurd als bedrijfsruimte aan de firma Allas-van Heezen.

1989

De vereniging besluit opnieuw tot een restauratie. De voortdurende lekkage en de vervallen aanbouw geven de nodige financiële zorgen Het pand is een zorgenkind.

1993

Bij de restauratie van het pand treft men in de achtergevel een bijzonder 17e eeuwse bewerkte puibalk. Ook ontdekt men een regenbak (cisterne) en een historische waterput.

1994

Maja Design patchwork en quilts huurt de winkelruimte.

1996

De Rode Luifel, onderdeel van Esdégé Reigersdaal vestigt zich met een kaarsenmakerij annex winkel op de begane grond.
Er breekt brand uit in de kaarsenmakerij, maar de schade blijft beperkt.

Wie nu het pand bezoekt ziet de naam Pand 12 staan. Een symbolische naam voor dit zorgenkind van de Vereniging Oud Hoorn.
Het pand werd geteisterd door lekkages, brand- en bouwschade en verhuurproblemen. De aanvankelijke terughouding van het bestuur om dit pand aan te nemen had zijn gronden. Maar inmiddels mag toch gezegd worden dat dankzij de inspanningen van de Vereniging Oud Hoorn en de fa. Blokker, Het Breed 12 een verrijking is in het straatbeeld van Het Breed.

Breed 12 Hoorn (1996)
Uithangbord Breed 12 kadowinkel ca. 1996
Breed 12 Hoorn (2014)
Uithangbord Breed 12, kadowinkel augustus 2014

Zie ook: Kwartaalblad 1982/4, Het verleden van Breed 12 (H.W. Saaltink)